KarDes

KarDes, İstanbul’un, Ankara’nın ve İzmir’in çokkültürlü mirasını ve çokkatmanlı yapısını keşfetmek isteyen kullanıcılar için Türkçe ve İngilizce dillerinde kişisel gezi rehberi olarak tasarlanmış bir mobil uygulamadır.

Kullanıcılar KarDes ile bu üç şehirdeki 2000’e yakın cami, kilise, sinagog, okul ve mezarlık gibi yapılardan oluşan kültürel miras envanterini keşfedebiliyor veya çokkültürlü mirası görünür kılan rotalarda yürüyerek şehirlerin saklı hikâyelerini tanınmış sanatçıların seslerinden dinleme fırsatına ulaşabiliyor.

İstanbul, Ankara ve İzmir pek çok farklı kültürün kesiştiği, tarihi yüzyıllara dayanan şehirler. Günlük hayatımızda kullandığımız mekânlar, yanından geçtiğimiz binalar, yürüdüğümüz sokaklar zengin hikâyelerin birer parçası olsa da, bu hikâyeler çoğu zaman resmî anlatıların gölgesinde tektipleşerek zenginliğini yitiriyor.

KarDes, görünür olmayan zenginliklerini gün yüzüne çıkarmak için şehirlerin kültürel miras yapılarını kullanıcılarla buluşturuyor. Uygulamada yer alan keşfet özelliği sayesinde kullanıcılar, İstanbul, Ankara ve İzmir’in kapsamlı kültürel miras envanteri ile birlikte belki her gün karşılaşılan fakat fark edilmeyen kültürel miras yapılarının konumuna, inşa tarihine ve bazıları hakkında kısa bilgilere erişebiliyorlar.

Bilinen semtlerin bilinmeyen mekânlarını görünür, hikâyelerini duyulur kılmayı hedefleyen KarDes, her biri ortalama iki saat süren 30’u aşkın hafıza turlarıyla farklı bölgelerin çokkültürlü geçmişlerini ortaya çıkarıyor. Kullanıcılar, semt turları ve belirli bir konu üzerinde seçilmiş durakların yer aldığı tematik turlarla şehirlerin alternatif tarih anlatılarına erişebiliyor. 14 Şubat Sevgililer Günü vesilesiyle hazırlanan ‘İstanbul’un Aşkları Turu’, 25. İstanbul Tiyatro Festivali kapsamında hazırlanan ‘Beyoğlu Tiyatro Turu’, ‘Direklerarası Tiyatro Turu’ ve 8 Mart Dünya Kadınlar Günü için hazırlanan ‘İstanbul’un Çokkültürlü Kadın Hikâyeleri Turu’, KarDes’le yapılabiliyor. Kapsamlı bir araştırma sonucunda hazırlanan ve birbirine yürüme mesafesinde bulunan 9 ila 15 duraktan oluşan turların metinleri Ahmet Mümtaz Taylan, Ayla Jean Yackley, Banu Güven, Berge Arabian, Berkay Ateş, Ceylan Ertem, Cüneyt Yalaz, Devin Özgür Çınar, Ece Dizdar, Ercan Kesal, Erdem Şenocak, Eric Nazarian, Esin Alpogan, Gülçin Kültür Şahin, Hale Soygazi, Hayko Cepkin, Kev Orkian, Lale Mansur, Mahir Günşiray, Nazan Kesal, Nejat İşler, Naz Göktan, Nişan Şirinyan, Nur Sürer, Onur Ünsal, Philip Arditti, Sarp Aydınoğlu, Serra Yılmaz, Shakeh Major Tchilingirian, Simon Johns, Songül Öden, Şerif Erol, Tilbe Saran, Tuğrul Tülek, Tülin Özen, Yekta Kopan ve Yetkin Dikinciler tarafından seslendirildi.

Yok olmaya yüz tutan kentsel ve toplumsal hafızayı görünür kılmayı amaçlayan KarDes, farklı semtlerde yaşamış ya da yaşamakta olan kişilerle yapılan sözlü tarih görüşmeleriyle, semtlerin hikâyelerini ve geçirdikleri dönüşümleri, bu mekânların sakinlerinden dinleme fırsatı sunuyor. KarDes, barındırdığı 70’e yakın sözlü tarih görüşmesiyle farklı semtlerdeki mekânların hikâyelerini dinamik bir anlatıyla sunuyor. Yeni turlarla sürekli olarak güncellenen KarDes’le Yorgo’nun Gül Bahçesi’ni, Skating Palas’ı, Bulgar’ın Meyhanesi’ni, Atamyan Tiyatrosu’nu, Apoyevmatini gazetesini, Kürdün Meyhanesi’ni, Topalyanların dükkânını, Aziz Klemens Kilisesi’ni, Dedeyan Matbaası’nı keşfedebilir; Knar Sıvacıyan, Hayim Albukrek, Aliye Berger, Zaruhi Kavalcıyan, Sapfo Leondias, Deniz Kızı Eftelya ve İzak Algazi’nin hikâyelerini dinleyebilirsiniz.